( ادامه بخش اول )
قفل های نرم افزاري (Software Lock) :
چنانچه از روش ها و ترفند هاي نرم افزاري، براي قفل گذاري استفاده شود، به آن قفل نرم افزاري مي گوييم. قفل هاي نرم افزاري داراي تنوع بيشتري بوده و بعضا از لحاظ طراحي و اجرا سليقه اي و ابتكاري مي با شند. اما مي توان نحوه عملكرد اكثر آنها را، توسط يكي از 3 روش ذيل، تشريح نمود:
محدوديت در تعداد كپي(Copy Limited)
در اين حالت برنامه نصب كننده نرم افزار، فضاي مشخصي در ديسك را با روش خاصي فرمت كرده، و تعداد مجاز نسخه برداري را در آن درج مي كند. بدين طريق با هر بار كپي كردن برنامه، يك واحد از اين عدد كم مي شود و هنگامي كه تعداد مجاز آن به صفر رسيد، ديگر نمي توان برنامه را بر روي سيستم نصب نمود.
حال ممكن است اين سوال مطرح شود كه مگر نمي توان پس از نصب برنامه، از آن پشتيباني(Back Up) گرفته و سپس از نسخه پشتيبان نيز، بر روي سيستم ديگري استفاده نمود؟ پاسخ منفي است. زيرا هنگام نصب، اطلاعاتي راجع به سخت افزار سيستم كه مي تواند مثلا شامل نوع قطعات و يا شماره سريال قطعات باشد، در جايي، در محدوده قفل ذخيره مي شود و از اين پس هر بار در هنگام اجراي برنامه، اين اطلاعات به دقت چك مي شود و در صورت هرگونه تغيير، برنامه اجرا نمي شود.
استفاده از ديسكت در هنگام اجراي برنامه (Disk Required)
در اين حالت، ديسكت مورد نظر، يا به روش خاصي فرمت مي شود و سپس در هنگام اجرا، اطلاعات روي آن بررسي مي شود، و يا اينكه قسمتي از ديسكت را بصورت فيزيكي و عمدي خراب مي كنند و در اينجا، در واقع همان صدمه اي كه به عمد، بر سطح ديسكت وارد شده است، به عنوان قفل و محافظ نرم افزار عمل مي كند. از اين پس براي انتقال برنامه از يك سيستم به سيستم ديگر، اين فلاپي مانند قفل سخت افزاري عمل مي كند و مي بايست مختصات آن توسط برنامه تاييد شود و چنانچه اين فلاپي در درايو نباشد، برنامه اجرا نخواهد شد.
قفل سي دي (اجرا از روي سي دي)
با متداول شدن سي دي و يا لوح فشرده، روش جديدي در قفل گذاري ابداع شد و آن اجراي برنامه از روي سي دي است. در اين حالت برنامه هنگام اجرا، به سي دي رجوع كرده و نقاط خاصي از آن را چك مي كند. اين نقاط بخش هايي هستند كه به صورت فيزيكي علامت گذاري شده اند ودر واقع به نوعي صدمه ديده اند و معمولا اين خرابي با تابش اشعه ليزر انجام مي شود. به اين ترتيب به اصطلاح نقاط معيني از سي دي ليزرسوز مي شود. اين نقطه يا نقاط، به عنوان قفل سي دي عمل مي كند و از عمل تكثير يا كپي برداري و همچنين استفاده غير مجاز از آن جلوگيري به عمل مي آورد.
در خاتمه سوالي كه در مورد سه روش فوق الذكر مطرح است، اين است كه آيا مي توان قبل از نصب، از ديسكت ها و CD هاي قفل گذاري شده كپي تهيه كرد و سپس آنها را نصب كرد؟
پاسخ منفي است، زيرا همانگونه كه اشاره شد، بخشي از ديسكت و يا تمامي آن، به روش خاصي فرمت مي شود كه قابل كپي برداري نيست و يا اينكه محل و نقاطي كه بر روي ديسكت و يا سي دي، به صورت فيزيكي و عمدي صدمه ديده اند، اجازه كپي برداري را نمي دهند و مانع از انجام اين كار مي شوند.

منبع : www.projeh.com